Επιφάνειες

Κάθε επιφάνεια κάνει δύο πράγματα στη μπάλα: αλλάζει την ταχύτητά της και αλλάζει την αναπήδησή της. Μια επιφάνεια που πιάνει τη μπάλα της αφαιρεί ταχύτητα και τη ρίχνει προς τα πάνω — η μπάλα επιβραδύνεται και κάθεται ψηλά, δίνοντας χρόνο στους παίκτες. Μια λεία, σκληρή επιφάνεια αφήνει τη μπάλα να γλιστρήσει χαμηλά και γρήγορα, αφαιρώντας ακριβώς αυτόν τον χρόνο.

Από αυτά τα δύο απλά αποτελέσματα προκύπτουν όλα τα υπόλοιπα: η διάρκεια των ράλι, η τακτική, το παιχνίδι των ποδιών, και το είδος του παίκτη που ευδοκιμεί.

Τα χωμάτινα γήπεδα φτιάχνονται από θρυμματισμένο τούβλο, πέτρα ή σχιστόλιθο. Το φημισμένο κόκκινο χώμα της Ευρώπης και της Νότιας Αμερικής είναι η πιο αργή κοινή επιφάνεια· το αμερικανικό πράσινο χώμα (Har-Tru) παίζει λίγο πιο γρήγορα. Η χαλαρή πάνω στρώση πιάνει τη μπάλα και τη σηκώνει, οπότε η μπάλα φτάνει αργή και ψηλή. Οι παίκτες μπορούν να γλιστρούν μέσα στα χτυπήματά τους, οι πόντοι απλώνονται, και οι αγώνες ανταμείβουν το τοπ σπιν, την υπομονή και την καθαρή φυσική κατάσταση περισσότερο από τη δύναμη. Ένα χρήσιμο μπόνους: η μπάλα αφήνει σημάδι στο χώμα, οπότε οι κρίσεις των γραμμών ελέγχονται με το μάτι. Το κόστος είναι η συντήρηση — το χώμα θέλει πότισμα, σκούπισμα και κύλινδρο σχεδόν καθημερινά.

Η έδρα του χώματος: το Roland Garros, το μοναδικό Grand Slam στο κόκκινο χώμα.

Στο γρασίδι ξεκίνησε το παιχνίδι — lawn tennis — και παραμένει η πιο γρήγορη και η πιο απαιτητική επιφάνεια. Το πραγματικό γρασίδι, φυτεμένο πάνω σε καλά πατημένο χώμα, αφήνει τη μπάλα να γλιστρήσει χαμηλά και γρήγορα, και η αναπήδηση μπορεί να βγει ανομοιόμορφη. Οι πόντοι είναι σύντομοι και κοφτοί: ανταμείβονται το μεγάλο σερβίς, το σλάις και ο παίκτης που ανεβαίνει στο φιλέ, ενώ μένει ελάχιστος χρόνος για να χτιστεί ράλι από τα βάθη. Είναι γλιστερό, τιμωρεί το κακό παιχνίδι των ποδιών, και έχει τρομερό κόστος συντήρησης — γι' αυτό και η επαγγελματική σεζόν στο γρασίδι κρατά μόνο λίγες εβδομάδες.

Η έδρα του γρασιδιού: το Wimbledon, το παλαιότερο και πιο διάσημο τουρνουά του τένις.

Τα σκληρά γήπεδα είναι ακρυλικές στρώσεις βαμμένες πάνω σε βάση από σκυρόδεμα ή άσφαλτο — μακράν η πιο διαδεδομένη επιφάνεια στον κόσμο και αυτή πάνω στην οποία μεγαλώνουν οι περισσότεροι παίκτες. Η αναπήδηση είναι σταθερή, ομοιόμορφη και προβλέψιμη, και η ταχύτητα κυμαίνεται από μεσαία ως γρήγορη, ανάλογα με το πόση άμμος έχει αναμειχθεί στην τελική στρώση. Επειδή ούτε επιβραδύνει τη μπάλα όπως το χώμα ούτε την επιταχύνει όπως το γρασίδι, το σκληρό γήπεδο είναι ο μεγάλος εξισωτής: ανταμείβει τον ολοκληρωμένο παίκτη. Το τίμημα το πληρώνει το σώμα — δεν υπάρχει καθόλου υποχώρηση κάτω από τα πόδια, οπότε τα σκληρά γήπεδα είναι τα πιο σκληρά για γόνατα, αστραγάλους και ισχία.

Η έδρα του σκληρού: δύο Grand Slam — το Australian Open και το US Open, και τα δύο σε μπλε σκληρά γήπεδα, για καθαρότερη τηλεοπτική εικόνα.

Δύο δευτερεύουσες επιφάνειες συμπληρώνουν την οικογένεια. Η μοκέτα — ένα αφαιρούμενο υφασμάτινο δάπεδο, γρήγορο και με χαμηλή αναπήδηση — ήταν κάποτε συνηθισμένη στα κλειστά γήπεδα, αλλά αποσύρθηκε από το ανδρικό επαγγελματικό κύκλωμα το 2009. Το συνθετικό γρασίδι, ένας χλοοτάπητας γεμισμένος με άμμο, είναι δημοφιλές στους ομίλους επειδή μιμείται το γρασίδι με κλάσμα της συντήρησης, και τείνει να παίζει σε μεσαία ταχύτητα.

Για να συγκρίνει δίκαια τα γήπεδα, η Διεθνής Ομοσπονδία Τένις μετρά το καθένα και του δίνει έναν Δείκτη Ταχύτητας Γηπέδου (Court Pace Rating), σε κλίμακα πέντε βαθμίδων: 1 Αργό · 2 Μέτρια αργό · 3 Μέτριο · 4 Μέτρια γρήγορο · 5 Γρήγορο. Το κόκκινο χώμα βρίσκεται κοντά στο αργό άκρο (1)· το γλιστερό γρασίδι και τα πιο γρήγορα σκληρά γήπεδα φτάνουν στο γρήγορο άκρο (5)· τα περισσότερα σκληρά γήπεδα πέφτουν στη μέση (3–4). Το ίδιο «είδος» γηπέδου μπορεί επομένως να παίζει αρκετά διαφορετικά από τη μια έδρα στην άλλη.

Στο χώμα, πρόσθεσε τοπ σπιν, μάκρυνε την υπομονή σου και μάθε να κινείς τα πόδια σου — οι πόντοι κερδίζονται, δεν τελειώνουν. Στο γρασίδι, λύγισε χαμηλά τα γόνατα, κόψε την κίνησή σου, πάρε τη μπάλα νωρίς και ψάξε να τελειώσεις στο φιλέ. Στο σκληρό, εμπιστεύσου την αναπήδηση και παίξε το ολοκληρωμένο παιχνίδι σου, αλλά φρόντισε το σώμα σου ανάμεσα στους αγώνες. Το γήπεδο πάντα σου λέει πώς να το παίξεις — δουλειά σου είναι να ακούσεις.